De afgelopen week heb ik een ontdekking gedaan. Vanaf het moment dat ik in de zorg ging werken, probeerde ik een ideale werknemer te zijn. Ik kwam op tijd, deed wat er van me gevraagd werd en was altijd bereid om een collega te helpen. Ik ruilde diensten, volgde de voorgeschreven procedures en paste me aan als de situatie daar om vroeg. In ruil daarvoor kreeg ik mooie beoordelingen, een opleidingsplaats bij een vervolgopleiding en een vast contract.
Ik ging er vanuit dat ik, door een goede werknemer te zijn, automatisch een goede verpleegkundige was. Iemand met hart voor de patiënten. Maar ineens realiseerde ik me dat ik veel van mijn talent achterliet in de kleedkamer als ik geüniformeerd de afdeling opliep.
In plaats van de mens als middelpunt te nemen van mijn handelen, liet ik mijn werk vooral afhangen van dat wat ‘moest’. Regels die achteraf heel discutabel lijken, bepaalden in grote mate waar ik mijn tijd aan besteedde. Ik kapte gesprekken met patiënten af omdat ik de prullenbakken nog moest legen. Ik luisterde niet naar de antwoorden van de plichtmatige vragen die ik stelde omdat ik alweer verder liep om gordijnen te openen, bedden op te maken en vaat te verzamelen. Ik maakte zieke mensen wakker om hun bloeddruk en temperatuur te meten en stelde geen vragen bij de opdrachten die de artsen voorschreven.
Pas na de nodige ervaring en na een aantal vervolgopleidingen begon ik wat prioriteiten te stellen, veranderde ik wel eens de volgorde van een procedure omdat dat prettiger was voor de patiënt of ging ik in onderhandeling met de arts als ik kon inschatten dat de voorgeschreven opdracht te veel overlast voor de patiënt zou veroorzaken. Maar nog altijd bleef het heel belangrijk voor mij dat ik gewaardeerd werd door mijn collega’s. Ik bleef liever na werktijd om de prullenbakken alsnog te legen, dan dat ik aangaf dat mijn prioriteit dit keer lag bij het goede gesprek wat ik had met een patiënt. Ik offerde liever mijn koffiepauze op dan dat ik stelde dat het me niet lukte om de medicijnen voor tien uur toe te dienen omdat de patiënt relevante vragen had bij de werking van deze medicijnen. Ik verontschuldigde me nederig als ik er niet aan toe was gekomen om de koffie klaar te zetten voor de volgende dienst omdat ik een discussie had gehad met een arts over de ingezette behandeling.
Samen met een collega heb ik ooit eens bij een pasgeboren kind gestaan. Het kind had een traumatische geboorte achter de rug waarin het in het vruchtwater had gepoept. Als gevolg daarvan had het ademhalingsproblemen. Met de kleverige poep in het haar, oren en oksels lag het aan de beademing. Het zag er zo onaangenaam uit, vooral ook omdat het kind zich uit alle macht leek te verzetten tegen de situatie. Tegen alle protocollen in hebben we een badje vol laten lopen en voorzichtig het kind, met beademingsslangen, uit de couveuse getild en in het warme water laten zakken. Het vuil kon losweken en ondertussen verschoonde een andere collega de couveuse. Binnen tien minuten lag het kind weer terug, de beademing kon worden afgebouwd en na een half uur konden we de beademingsapparatuur verwijderen omdat het kind zelf ademde.
Ik verwacht de nodige reacties op wat ik hier opschrijf. Over dat het toch van belang is dat je doet wat er van je verwacht wordt, dat je niet al het (vervelende) werk kunt overdragen op je collega’s en dat ik grote problemen had kunnen krijgen als de pasgeborene niet was opgeknapt na het illegale bad. Maar laten we het er maar eens over hebben. Wanneer dien je het belang van de mens die afhankelijk is van jouw zorg en wanneer dien je het belang van jezelf, je collega’s, de leidinggevende, de familie en de behandelend arts? Hoe handel je als de patient jouw moeder, broer of kind zou zijn? Zouden we niet veel vaker in discussie moeten gaan met elkaar als het gaat om het belang van de mens? Moeten we procedures, regels en voorschriften niet vaker ondergeschikt maken aan dát belang? Kunnen we ons talent gaan inzetten zodat we creatieve, innovatieve of best passende oplossingen gebruiken in ons werk?
Hier verder over praten? Graag! Neem even contact op, dan maken we een afspraak.
