In het NRC van afgelopen zaterdag maakt Youp van ‘t Hek zich, onder andere, druk over de wijze waarop de overheid de kosten van de gezondheidszorg wil beteugelen. Hij stelt dat het tijd wordt om de farmaceuten aan te pakken in plaats van de mensen die afhankelijk zijn van (dure) medicatie.
Natuurlijk heeft hij een punt. Het is onrechtvaardig dat er enorm verdiend wordt aan medicijnen waar geen alternatieven voor bestaan. Ik vraag me alleen af of dit het geval is bij behandelingsmethodes voor zeer zeldzame ziektes. De prijs van een medicijn wordt grotendeels bepaald door de onderzoeken die er nodig zijn om het te produceren. Bij productie denk ik dan aan het testen van de werkzame stoffen, het onderzoeken van eventuele bijwerkingen bij patiëntengroepen en controlegroepen en de resultaten op langere termijn. Als het medicijn speciaal ontwikkelt is voor een aandoening die maar heel weinig voorkomt dan wordt het bijna automatisch een duur middel.
De stijgende kosten van de gezondheidszorg vormen al decennia lang een probleem. Het kan, volgens mij, geen kwaad om de discussie over het vergoeden van dure medicatie voort te zetten. Laten we het eens hebben over de kosten van levensverlengende behandelingen, diagnostische onderzoeken, hulpmiddelen en verpleging en verzorging. Kunnen we eens praten over gezondheid in het algemeen?
Er is een groep mensen die denken dat gezondheid een goed recht is. Zodra het lichaam iets lijkt te mankeren dan zijn ze er van overtuigd dat zij aanspraak kunnen maken op de gezondheidszorg. Wat niet meer goed is moet vervangen worden , want minder werkt moet geoptimaliseerd worden.
Er is ook een groep die gezondheid als een lot ervaren. Als blijkt dat ze moeite krijgen met bepaalde activiteiten dan zijn ze geneigd om deze activiteiten te laten voor wat ze zijn. Ze leggen zich snel neer bij hun beperkingen en maken dankbaar gebruik van de hulp van anderen.
Dan is er ook nog een groep die gezondheid willen afdwingen. Ze leven zo gezond mogelijk en denken zo ziekte en zeer buiten de deur te houden. Bij enige beperkingen proberen zij zo snel mogelijk het gewone patroon weer op te pakken omdat ze er van overtuigt zijn dat dit het beste werkt.
Het is, denk ik, niet zo dat de ene groep beter is dan de andere. Je valt ook niet altijd onder dezelfde groep. Het zijn niet zelden de omstandigheden die bepalen of je opstandig, berustend of optimistisch bent ten opzichte van gezondheid. Toch maakt het qua kosten nogal uit bij welke groep je aansluiting vindt. Ik vraag me dus af of we, op één of andere manier, onszelf en anderen kunnen motiveren om bij de groep aan te sluiten wat, in de gegeven situatie, het best passend is. Ik stel me zo voor dat iemand met kennis en ervaring met mensen en zorgverlening een redelijke betrouwbare inschatting kan maken van wat een duurzame behandeling is voor een individu.
Ik zie een grote toekomst voor mijn motivatie onderzoek! Het is belangrijker dan ooit te voren om te weten wat iemand drijft en welke motivatie er is ten opzichte van gezondheid. Want gezondheid is niet iets waar we recht op hebben. Het is evenmin iets wat ons zomaar overkomt. En hoewel we veel kunnen doen om gezond te blijven, zijn we niet altijd in staat om onze gezondheid te bewaren. Gezondheid is van alles een beetje. Soms moet je accepteren dat je iets niet meer goed kan, soms moet je vechten om weer gezond te worden maar bovenal hebben we soms een beetje hulp nodig om te weten welke weg voor ons de beste prijs/kwaliteit verhouding heeft.